Piątek, 13 lutego | Imieniny: Grzegorza, Katarzyny, Kastora
13.02.2026 | Czytano: 197

Naukowcy odkryli ślady dawnych trzęsień ziemi na Podhalu

Na Podhalu mogło dochodzić w przeszłości do silnych trzęsień ziemi – wynika z najnowszych badań naukowców z kilku uczelni, w tym Uniwersytetu Jagiellońskiego. Analizy wykazały ślady aktywności sejsmicznej sprzed dziesiątek tysięcy lat w regionie uznawanym dziś za sejsmicznie spokojny.

fot. J. Zasadni
fot. J. Zasadni
Badania prowadzone przez dr hab. Piotra Kłapytę z Wydziału Geografii i Geologii UJ objęły nieznany wcześniej uskok tektoniczny w rejonie Brzegów, na wschód od Bukowiny Tatrzańskiej. W terenie widoczny jest on jako wyraźna skarpa o wysokości dochodzącej do około czterech metrów i długości blisko trzech kilometrów. Według naukowców tego typu formy mogą powstawać podczas trzęsień ziemi o magnitudzie przekraczającej sześć stopni. 

Aby potwierdzić pochodzenie struktury, badacze zastosowali szeroki wachlarz metod – od analiz modelu terenu LiDAR, przez szczegółowe kartowanie geologiczne, po pomiary geofizyczne, takie jak georadar i tomografia elektrooporowa. Wyniki wskazały na istnienie niemal pionowej strefy uskokowej ukrytej pod progiem terenowym. Dodatkowym dowodem był wykop paleosejsmiczny, w którym odnotowano przesunięcie osadów o około 40 centymetrów. 

Ze względu na brak materiałów do bezpośredniego datowania wiek uskoku oszacowano metodą modelowania dyfuzji skarpy. Według naukowców forma mogła powstać między 10 a 50 tysiącami lat temu, najprawdopodobniej przed maksimum ostatniego zlodowacenia. Analiza geometrii wskazuje, że był to uskok skośny związany ze strefą uskokową Białki i regionalnymi naprężeniami tektonicznymi Karpat. 

Autorzy badań podkreślają, że choć współczesna aktywność sejsmiczna regionu jest niewielka, odkrycie ma duże znaczenie dla poznania historii geologicznej Karpat oraz oceny potencjalnych zagrożeń. Wyniki prac opublikowano w czasopiśmie „Geomorphology”, a w projekt zaangażowani byli naukowcy z kilku polskich uczelni oraz Uniwersytetu w Jenie.
Źródło mat. prasowe UJ, opr. wai
Reklama

Komentarze

Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
Partnerzy malopolskaonline.pl